wtorek, 3 kwietnia 2012

Organy

Organy w południowej nawiej Matki Bożej
Leżajskie organy w Bazylice oo. Bernardynów słyną w całej Europie, jako jedne z najlepiej brzmiących. Konkurują jedynie z organami oliwskimi i w Kamieniu Pomorskim. Z tym, że oliwskie organy mają dodatkowo elementy elektroniczne, leżajskie są instrumentem mechanicznym. Organy składające się z trzech oddzielnych instrumentów w nawie głównej i organy w nawach bocznych mają oddzielne klawiatury, co umożliwia równoczesne koncertowanie trzech artystów. Organy mające 6 tys. piszczałek, różnej wielkości od 5 cm do 10,5 metrów przyozdobione są postaciami świętych, zakonników i figurami tworzącymi chór muzyczny. Przedstawione sceny chóru muzycznego symbolizują walkę chrześcijaństwa ze złem, zwycięstwo nad mocami szatana. 
Organy powstały z fundacji rodziny Potockich. Zostały wykonane w XVII w. przez organmistrza Studzińskiego z Przeworska oraz Jana Głowińskiego z Krakowa. 
Dodatkowe elementy: kukułka, horribile wzbogacają efekty muzyczne uatrakcyjniając grę instrumentu.

Organy w nawie głównej. U dołu Herkules walczący z Hydrą,  para Murzynów symbolizuje  świat pogański nawracany na chrześcijaństwo

Bogate zdobienia snycerskie wykonali bracia zakonni z klasztoru Bernardynów. 

Zakonnik franciszkański i Samson w scenie walki z lwem

Św. Jerzy na koniu

Organy w nawie głównej
Zdobienia snycerskie organów - Chrystus Frasobliwy

Na szczycie organów w nawie głównej widnieje orzeł w koronie z rozpostartymi skrzydłami - godło państwa i symbol królewskiego patronatu nad Zakonem. Poniżej widać tarczę zegarową, symbol przemijania czasu. 

Organy w bocznej nawie św. Franciszka

Organy w nawie Matki Bożej

4 komentarze:

  1. Znam to zagadnienie... byłem kilka razy na koncertach w Oliwie. Wszystko się zgadza, ale brzmienie oliwskich organów przy leżajskich, to - jak sopran przy basie, a nie wspomnę o sile głosu, czy jak ktoś uważa ...muzyka mury rozsadza. Siła głosu w Leżajsku jest kilka razy większa od Oliwskich, czy tych w Kamieniu. To, że jest więcej tzw. "klapek, kręcących się aniołków, itd" nie świadczy (wg mnie) o wielkości organów. Byłem na koncertach organowych w tych miejscowościach, ale... Leżajsk - bije wszystko, a w dodatku SUBKONTRABAS - tego nie mają żadne organy w Polsce. Pozdrawiam.

    OdpowiedzUsuń
  2. Czy organy w Leżajsku po ostatnim remoncie który udało się zakończyć jak donoszą w mediach szczęśliwie ? Czy faktycznie po tym dziwnie przeciągającym się remoncie rozpoczętym przez francuską firmę organy nie straciły walorów brzmieniowych ? Czym zajmowała się firma i kończący remont Polak nie wiadomo, szczegółów w mediach na ten temat zadziwiająco brak, jest tylko określiłbym za wybielanie i unikanie tego co zatraciły leżajskie organy, ratowanie popularności. Mocno brzmiąca pedału, zmniejszone opóźnienie (organy nie są w pełni mechaniczne gdyż posiadają dźwignię barkera dla I i III manuału), jazgotliwe mixtury (nie licząc oczywiście Cymbału, taki powinien być),mixtury barokowe są szczególnie czysto brzmiące czysto brzmiące. Wcześniej brzmiały lepiej - mam 7 płyt cd z muzyką organową nagraną w Leżajsku, dwie po remoncie, reszta przed. Sugerowałbym też na niezbyt odpowiednią intonację głosów przez polskiego organmistrza wykańczającego remont organów. Nie specjalizuje się w żadnym wypadku na remontach historycznych instrumentów a zwłaszcza barokowych. Proszę sobie posłuchać brzmienia organów barokowych-autentycznych, w Jędrzejowie. Albo na youtubie organów barokowych w tym wybudowanych przez Silbermana. Różnica jest w porównaniu z instrumentem Leżajskim wyraźnie słyszalna. Organy Leżajskie są po prostu dobrze reklamowane. Potęga brzmienia sekcji pedału to nie jest wszystko co jest w organach.

    OdpowiedzUsuń
  3. Każdy remont, "konserwacja" organów obniża ich stopień autentyczności. Każdy też zatraca ich oryginalność brzmienia na rzecz aktualnego wyobrażenia o "poprawności" brzmienia barokowego (w przypadku organów leżajskich). W sumie remontowane instrumenty coraz mniej różnią się, zatracając swoje pierwotne unikatowe brzmienia, na rzecz spełniania wykoncypowanego, aktualnie obowiązującego standardu.

    OdpowiedzUsuń
  4. Malutkie sprostowanie. Subkontrabas jest w katedrze w Częstochowie, w Bazylice w Licheniu, pewnym kościele w Lublinie, Łodzi, Różanymstoku, Rudzie Śląskiej, Siedlcach, Szczecinie, dwóch świątyniach w Warszawie i w Żyrardowie. Kilka z nich jest nawet 32 stopniowych. Tak więc Leżajsk nie jest jedynakiem. Przepraszam, że może wyglądać to jako popisywanie się wiedzą, ale jak się takową ma, to się nią należy dzielić

    OdpowiedzUsuń

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...